Carnaval Labourdin en heurèr
Lo Larèr de Bardòs si prement lo grop Lagunekin que hè revíver, cada annada, la tradicion deu carnaval labourdin
Aqueth carnaval, com tots los carnavals europèus, que tròba la soa origina dens practicas plan ancianas probable restacadas a rites pagans d'abans la crestianizacion e destinadas a celebrar la renavida de las fòrças vitaus metudas en som per la nueit de l'ivèrn.
Temps de celebracion de la vita, lo carnaval qu'ei tanben lo temps de la solaciada sociau per l'inversion de las valors (lo hòu que vad rei, l'òmi que vad hemna…) e la satira borlesca deus òmis e de la societat. Au briu deus sègles, a País Basco, lo carnaval que s'ei codificat segon particularitats pròpias a cada província, quitament a cada vath, de manièra que's pòt uei assistir a de nombrós carnavals presentant caracteristicas particularas.
Ací, dens la província de Labord, la tradicion que vòu qu'un cortègi compausat de dançaires e de musicians que córria los diferents quartièrs deu vilatge passant d'ostau en ostau e s'i arrestant entà efectuar quauquas danças a la demanda deus abitants. Las danças que s'efectuan a l'exterior, anonciant au còp la prima e caçant los maishants esperits de l'ivèrn. En contrapartida, los abitants de l'ostau qu'auhereishen un don d'argent e/o en natura (bevendas, meravilhas, crespèras …). Lo cortègi que's compausa de personatges plan definits : qu'ac pòrta-drapèu, lo kaskarot, lo besta gorri (vèsta roja), lo kotilun-gorri (jupas rojas) o Marika (nòvis), lo ponpier (o pompós), lo « sénher » e la « dauna ».
Lo cortègi que pòt estar completat per un grop de « bohèmis » e peu muishaire d'ors e lo son ors. A Bardòs, lo grop Lagunekin que s'emplega a mantiéner aquera tradicion au briu de las annadas, com a représ la tradicion de la dança deu « defunt au cuu » qui los mei ancians deu vilatge qu'an vist interpretar un còp èra.
Fin finau, com dens de nombrosas regions d'Euròpa, qu'a lòc en fin de jornada lo jutjament de San Pantzar qui s'aclaparà de tots los maus de l'annada… e qui, ad aqueth títol, que …meritarà d'èste cremat
Hestau Xarnegu Eguna a la fin d'abriu, au començar de mai
Tota cultura que nèish de la mescla, de l'encontre, deus tusts. A l'invèrse, qu'ei isolament qui's moreishen las civilizacions.
Octavio Paz
Xarnegu Eguna qu'ei ua manifestacion culturau qui, despuish 2005 qu'a per mira de promòver la mescla de las culturas e de las lengas e a desvolopar los ligams intergeneracionaus en miei rurau per ua programacion hestiva e eclectica.
Lo « mescla », hiu conductor d'aqueth hestau n'ei pas shens raperar la situacion geografica de l'eveniment : Bardòs e la Comunautat de las Comunas deu País de Bidaishe implantats au cairehorc de País Basco, de las lanas e de Bearn.
Lo país Charnégou, tèrra d'arcuelh tot lo long de la soa istòria, que'vs convida a l'encontre e au partatge culturau.
Programacions annada per annada
- 2005 : Sangria gratuita, Los Uglaments de Léo e Holiday
- 2006 : Amparanoïa, Camaleons, Insect Inside e Entzun
- 2007 : Marcel e lo son Orquèstra, Su La toa Gar, Magnum e Koloka
- 2008 : Massilia Sound System, Betagarri, Otsoak, Malyss, Oskorri e Gilles de Gélos
- 2009 : Sinsemilia, Gatibu, Cel3, Samain e Niko Etxart,
- 2010 : Los Wampas, Celtas Cortos, Moskorri, Begiz Begi, Otxalde e lo bagad Ker Vourdel
- 2011 : La Ruda, No Adaise, Ozke, Larzenak, Qui Quiò e Niko Etxart eta Hapa Hapa
- 2012 : Sergent Garcia, Esne Beltza, Old School Funky Family, Larzenak, Bidaia e Xarnege
- 2013 : La Kinky Beat, Xutik, Goulamas'k, La Fina Equipa e Amaia Riouspeyrous
- 2014 : Los Essojaires de pèiras quilhadas, Killers, Lo Trepader de de cara, Enbata, Trio Baletòt, Philippe d'Ezcurra, Kattalin Indaburu e New Bumpers Jazz Live
- 2015 : Bongo Botrako, Opium deu Pòble, Ozke, Herri'tmo, Pilpil taldea, La Brigada Menestrers, Sabronson
- 2016 : Vendetta, Teish Renaud Was A Punk, Taxis for Galaxias, Begi Beltz, Peio Serbielle, Cocanha, Patxi eta konpania, Passaires
- 2017 : TNT AC/DC Tribute Band, Talco, Skabidean, Joan Francès Tisnèr, Koldo Amestoy, Charles Ferré, Patxi eta Konpania, Trencadit
- 2018 : Soziedad Alkoholica, Dätcha Mandala, Egurra La toa Kitto
- 2019 : La Yegros, Òmiors, Goulamas'k, Companhia dia de hèsta, Koldo Amestoy, Philippe Albor, Lo Placa, Saltoka
Expo d'art contemporanèu a la fin de junh, au començar de julhet
L'exposicion d'art contemporanèu de Bardòs, d'ua durada d'un mes a la debuta deu periòde estivau, qu'arcuelh artistas de renom vienent de la region o de país europèus vesins. Experiéncia unica en miei rurau, l'exposicion qu'a aquerit ua perennitat certana dab mei de 30 ans d'existéncia. Que representa deus artistas plasticians representatius de las divèrsas tendéncias de l'art d'uei, dab un sol chepic, lo de la qualitat. Cada annada, un liberet qu'ei editat e que permet atau ua presentacion completa deus artistas e de las lors òbras. Au briu deus ans, l'exposicion de Bardòs qu'ei vaduda un rendètz-vos esperat, e qu'atira un public vienut de tota la region .
Hèstas locaus deu 15 d'aost
Mei de 1000 cobèrts servits pendent la roméria, de nombrós espectacles tradicionaus taus com espectacle de dança basca, partida de pelòta a man nuda en fronton, demostracion per fòrça basca, concors de cans de pastor, kantaldi, mes tanben de las competicions esportivas taus com camada a la descobèrta de Bardòs, Xatorkleta, concors de petanca, jòcs inter-quartièrs... shens parlar deus nombrós aperitiu-carbonadas gaujós e hestius que hèn la reputacion de las hèstas deu 15 d'aost .